Zogjtë e bjeshkëve dhe të staneve në Sharr e Kallabak
Lexuar 1186 here
nga Nexhmedin RAMADANIRrafshnalta e Opojës dhe Gores e deri ne Novoseje-Shishtavec ne Kallabak
Shoqata për mbrojtjen e zogjve te natyrës shpesh merr rrugëtimin për te vrojtuar zogjtë neper shume pjese te Kosovës.
Kësaj radhe do te përshkruaje një vrojtim një ditor kah rrafshnalta e Opojës dhe e Gorës e deri ne Novoseje-Shishtavec ne Kallabak.
Zakonisht nisemi herët ne mëngjes, mbase e dije fort mire qe zogjtë zgjohen te uritur herët ne mëngjes dhe kështu mund te shihen me lehte.
Se pari u ndalem tek vendi i quajtur Qeshma e Hajdutit ne cep te Rrafshnaltës se Opojës, dhe po aty hasem ne disa lloje interesante te zogjve, me interesanti prej te gjithëve ishte ‘yellow wagtail’ (bishtlekundesi i verdhë) i cili e ka te theksuar shume ngjyrën e verdhe, madje e hasem ‘pyrhulla pyrhulla (bullfinch-kuqalashi qafkezi) te cilin shoqata e jone e ka propozua si maskotë te Kosovës për ndonjë kafshe.
Vazhduam për tek Liqeni i Breznes, njeriu hamendet me bukurinë natyrore te këtij vendi, ku shume zogj vijnë për t’u shumua gjate stinës se pranverës dhe verës (fatkeqësisht këtu do te behet akumulimi i ujit për hidrocentralin e Zhurit, ku shoqata jone e kundërshton një gjë te tille mbase jemi te vetëdishëm se do te prishet biodiversiteti i këtij vendi, se shume fusha do te mbulohen me ujë dhe kështu do te largohen shume zogjë po nga ky vend shume i rëndësishëm.
Në ketë vend laureshat janë shume te përhapura dhe e kane gjetur një vend shume te qete për t’u shumuar. Këtu hasem edhe një numër te konsideruar te ‘buteo buteo’, te cilët janë mjaft te dobishëm për pastrimin e fushës nga minjtë, mirëpo këta janë shume te rrezikuar nga gjuetar te papërgjegjshëm, te cilët i vrasin këta te fundit mbase janë shume statik, qëndrojnë ne shtylla te tel. ose te korrentit dhe kështu për gjuetarin nuk është shume vështire për ta rrezuar për toke, kur një gjuetar pyetet pse e vrave thotë se e provova çiften.
Po atë dite e pame një fenomen kur një skifter përleshet me shqiponjën e artë, domethënë këtyre aneve jeton edhe shqiponja e arte e cila është shume e rrezikuar, kur e dije fort mire qe vetëm disa qifte jetojnë këndej pari.
Hasem edhe ca ‘corn buntings’, ‘little grebe’ ne liqe, ‘chaffincha (zboraksa), ‘moorhen’ tek liqeni, ‘starlings’, wood pigeons’ (pëllumba te pyllit) qe ne këto ane i thonë ‘gugaq’, qyqe, wryneck, skylark(lauresha), woodlark(lauresha pylli), barn (dallëndyshe ), yellow wagtail(bishtlekundes te verdhe), nightingale(bulbul), blackbird(mellenja-mollekuqja), black head(kok ziu), wren, sppoted swollows (rrëmbyesi i mizave), red backed shrike, lesser grey shrike, magpie(laraska), jackdaw, carrion crow, raven, golden oriole, house sparrows, tree sparrows, linnet, goldfinch, greenfinch, haw finch, yellow hammer, house martin, lesser wagtail, tree pipit, green woodpecker, hoopoe, mistle thrush.
Ne vazhdim i hasem keta zogje nga ana e rrafshnaltes se Gores, robin, great tit, dipper, common sandpiper, wheatear, great wagtail, ring ouzel, red start, rock thrush, chucker, crag martin, dunock, common kestrel, golden eagle(shqiponja e maleve), barred warbler, water pipit, choughs, rock dove, crex crex, etj., në këto anë duhet të ketë mbi 100 lloje të zogjve.
Ky vrojtim është bere për një dite dhe ne një pjese te veçante.
Rrafshnalta e Opojes e Gores dhe ate deri ne Kallabak në pjesë lindore të Kukësit në Shqipëri, anë këto shume të pasura me llojllojshmëri jo vetëm te zogjve por edhe te kafshëve te egra, siç janë: dhia e egër, ariu i murm, dhelpra, ujku, lepuri, kunadhja, madje është interesante te përmendet edhe lynx lynx (rrëqebulli).
Duhet te merren hap te shpejte qe te mbrohen këto vende sa qe nuk është bere vone, shume lloje janë te rrezikuara por ka vullnet për t’i mbrojtur ata nëse ngritët vetëdija e popullatës dhe e politikaneve ne ketë segment.
Mund te shkruajmë edhe shume gjera për ambientin e këtyre aneve, por kësaj radhe kaq kishte me qene e mjaftueshme.
Mbesim me shprese se organizata te ndryshme do te na dalin ne ndihme për te na pajisur me mjete me te sofistikuara për vrojtimin e zogjve, por jo vetëm te tyre por edhe te kafshëve tjera. Edhe Ministria e Ambientit duhet te na zgjas dorën për te na ndihmuar, “Nëse ju na ndihmoni sot, ne do t’u ndihmojmë juve nesër”, kjo është moto e shoqatës sonë.
OJQ Finch
Prizren
Shoqata për mbrojtjen e zogjve te natyrës shpesh merr rrugëtimin për te vrojtuar zogjtë neper shume pjese te Kosovës.
Kësaj radhe do te përshkruaje një vrojtim një ditor kah rrafshnalta e Opojës dhe e Gorës e deri ne Novoseje-Shishtavec ne Kallabak.
Zakonisht nisemi herët ne mëngjes, mbase e dije fort mire qe zogjtë zgjohen te uritur herët ne mëngjes dhe kështu mund te shihen me lehte.
Se pari u ndalem tek vendi i quajtur Qeshma e Hajdutit ne cep te Rrafshnaltës se Opojës, dhe po aty hasem ne disa lloje interesante te zogjve, me interesanti prej te gjithëve ishte ‘yellow wagtail’ (bishtlekundesi i verdhë) i cili e ka te theksuar shume ngjyrën e verdhe, madje e hasem ‘pyrhulla pyrhulla (bullfinch-kuqalashi qafkezi) te cilin shoqata e jone e ka propozua si maskotë te Kosovës për ndonjë kafshe.Vazhduam për tek Liqeni i Breznes, njeriu hamendet me bukurinë natyrore te këtij vendi, ku shume zogj vijnë për t’u shumua gjate stinës se pranverës dhe verës (fatkeqësisht këtu do te behet akumulimi i ujit për hidrocentralin e Zhurit, ku shoqata jone e kundërshton një gjë te tille mbase jemi te vetëdishëm se do te prishet biodiversiteti i këtij vendi, se shume fusha do te mbulohen me ujë dhe kështu do te largohen shume zogjë po nga ky vend shume i rëndësishëm.
Në ketë vend laureshat janë shume te përhapura dhe e kane gjetur një vend shume te qete për t’u shumuar. Këtu hasem edhe një numër te konsideruar te ‘buteo buteo’, te cilët janë mjaft te dobishëm për pastrimin e fushës nga minjtë, mirëpo këta janë shume te rrezikuar nga gjuetar te papërgjegjshëm, te cilët i vrasin këta te fundit mbase janë shume statik, qëndrojnë ne shtylla te tel. ose te korrentit dhe kështu për gjuetarin nuk është shume vështire për ta rrezuar për toke, kur një gjuetar pyetet pse e vrave thotë se e provova çiften.
Po atë dite e pame një fenomen kur një skifter përleshet me shqiponjën e artë, domethënë këtyre aneve jeton edhe shqiponja e arte e cila është shume e rrezikuar, kur e dije fort mire qe vetëm disa qifte jetojnë këndej pari.
Hasem edhe ca ‘corn buntings’, ‘little grebe’ ne liqe, ‘chaffincha (zboraksa), ‘moorhen’ tek liqeni, ‘starlings’, wood pigeons’ (pëllumba te pyllit) qe ne këto ane i thonë ‘gugaq’, qyqe, wryneck, skylark(lauresha), woodlark(lauresha pylli), barn (dallëndyshe ), yellow wagtail(bishtlekundes te verdhe), nightingale(bulbul), blackbird(mellenja-mollekuqja), black head(kok ziu), wren, sppoted swollows (rrëmbyesi i mizave), red backed shrike, lesser grey shrike, magpie(laraska), jackdaw, carrion crow, raven, golden oriole, house sparrows, tree sparrows, linnet, goldfinch, greenfinch, haw finch, yellow hammer, house martin, lesser wagtail, tree pipit, green woodpecker, hoopoe, mistle thrush.
Ne vazhdim i hasem keta zogje nga ana e rrafshnaltes se Gores, robin, great tit, dipper, common sandpiper, wheatear, great wagtail, ring ouzel, red start, rock thrush, chucker, crag martin, dunock, common kestrel, golden eagle(shqiponja e maleve), barred warbler, water pipit, choughs, rock dove, crex crex, etj., në këto anë duhet të ketë mbi 100 lloje të zogjve.Ky vrojtim është bere për një dite dhe ne një pjese te veçante.
Rrafshnalta e Opojes e Gores dhe ate deri ne Kallabak në pjesë lindore të Kukësit në Shqipëri, anë këto shume të pasura me llojllojshmëri jo vetëm te zogjve por edhe te kafshëve te egra, siç janë: dhia e egër, ariu i murm, dhelpra, ujku, lepuri, kunadhja, madje është interesante te përmendet edhe lynx lynx (rrëqebulli).
Duhet te merren hap te shpejte qe te mbrohen këto vende sa qe nuk është bere vone, shume lloje janë te rrezikuara por ka vullnet për t’i mbrojtur ata nëse ngritët vetëdija e popullatës dhe e politikaneve ne ketë segment.
Mund te shkruajmë edhe shume gjera për ambientin e këtyre aneve, por kësaj radhe kaq kishte me qene e mjaftueshme.
Mbesim me shprese se organizata te ndryshme do te na dalin ne ndihme për te na pajisur me mjete me te sofistikuara për vrojtimin e zogjve, por jo vetëm te tyre por edhe te kafshëve tjera. Edhe Ministria e Ambientit duhet te na zgjas dorën për te na ndihmuar, “Nëse ju na ndihmoni sot, ne do t’u ndihmojmë juve nesër”, kjo është moto e shoqatës sonë.
OJQ Finch
Prizren